Dolomity od 10 lat na Liście UNESCO!

Dolomity są bez wątpienia jednymi z najpiękniejszych gór na świecie. Potwierdzają to zarówno miliony zauroczonych osób, filmów i zdjęć w Internecie, opatrzonych peanami na temat ich piękna, lecz także wpisanie ich na Listę Dziedzictwa Przyrody UNESCO.

Od tego momentu minelo dokladnie 10 lat, a Dolomity niezmiennie zachwycaja i zachwycac beda. Polozone w duzej mierze na terenie Poludniowego Tyrolu, przyciagajac turystów i latem i zima. Dolomity, zwane też Bladymi Górami, to mistrzowskie dzieło przyrody – przedziwne szczyty i oryginalne formacje skalne, które z wdziękiem pną się ku niebu. Ich nazwa wzięła się od nazwiska francuskiego geologa Déodata de Dolomieu, który badał tamtejsze skały i odkrył, że charakterystyczny minerał, z którego w dużej mierze są zbudowane, różni się od reszty znajdujących się tam skał wapiennych.

Geologiczna historia Dolomitów sięga 280 milionów lat wstecz, kiedy to na obrzeżach zatoki oceanicznej zaczął tonąć łańcuch górski. Osiadał na obszarze obecnych Dolomitów, tworząc głęboki, tropikalny morski basen. Algi wapienne, gąbki i mikroorganizmy potrzebowały światła do przeżycia, dlatego zaczęły budować rafy i atole coraz wyżej. 30 mln lat temu, w momencie zderzenia płyty europejskiej z afrykańską, Dolomity zostały wypchnięte z morza niczym platforma. Na przestrzeni milionów lat wapienne skały zmieniały kształt i wygląd pod wpływem wietrzenia i zlodowaceń. Obecnie, patrząc na ich zarys i mnóstwo nierównych szczytów i wystających skał, często mówi się, że są „porwane”.

Geologiczna i wizualna wyjątkowość Dolomitów doprowadziły do wpisania ich na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 26 czerwca 2009 r. Jedną z ich niepowtarzalnych cech jest zjawisko „Enrosadira”, które budzi powszechny zachwyt. Wraz z zapadającym zmierzchem Blade Góry zaczynają „płonąć”, zmieniając kolory w blasku zachodzącego słońca – rozgrywa się wówczas niesamowity spektakl przyrody.

Obszar Dolomitów (142 tys. hektarów) obejmuje pięć włoskich prowincji: Bolzano/Bozen, Trento, Belluno, Pordenone i Udine. Duża część terenów leży w Południowym Tyrolu / Südtirolu, którego stolicą jest ww. Bolzano. Rdzenna, zanikająca już ludność Dolomitów to Ladynowie, posiadający własną kulturę i język ladyński, którym posługuje się jeszcze niewielka część mieszkańców (ok. 30 000). Wybierając na narty lub latem do Val Gardeny czy Alta Badia możemy usłyszeć, że mieszkańcy rozmawiają w niespotykanym języku – są to dwie z niewielu dolin, gdzie ladyński jest uznany za język urzędowy.

Zima Dolomity sa popularnym osrodkiem narciarskim, a latem oferuja olbrzymia ilosc szlaków górskich, via ferrat oraz szlaków rowerowych. Trudno jest opisac ich piekno slowami – najlepiej zobaczyc je na zywo i poczuc ich bliskosc wyruszajac na szlaki. Moze to byc przyjemna i lekka wycieczka lub wielka kilkugodzinna wyprawa. Oprócz oszalamiajacych widoków wokól, na bystrych obserwatorów moze czekac nagroda w postaci drobnych skamielin, lezacych przy sciezce. Swiadcza one o czasach kiedy dzisiejsze góry pozostawaly zatopione w odmetach tropikalnego morza. Wyjatkowa panorame Dolomitów oferuja specjalne tarasy widokowe na Strudlkopf w Dobbiaco/Toblach oraz górskiej hali Mastlé w Santa Cristina w dolinie Val Gardena. By bardziej zglebic tematyke historyczna i geologiczna warto wybrac sie na szlak UNESCO GeoTrail. Sklada sie z 10 szlaków tematycznych, wytyczonych w róznych czesciach Dolomitów. Kazdy z nich odzwierciedla inna historie, wspólnie tworzac niesamowita calosc pokazujaca setki milionów lat zmian naszej planety. Na kazdy z nich mozna sie wybrac osobno lub postawic sobie poprzeczke wysoko i sprostac wyzwaniu przejscia ich wszystkich. 

Wiecej na: www.suedtirol.info/pl/moc-przezyc/Dolomity---swiatowe-dziedzictwo-UNESCO

PRZYDATNE LINKI
www.suedtirol.info

 

 

Udostępnij tę stronę
Zapisz się na newslettera